Szybki i prosty test domowy wspomaga wczesną diagnostykę choroby Alzheimera

23 września 2025, 08:23

Naukowcy z Uniwersytetów w Bath i Bristolu nie tylko wykazali, że ich technologia Fastball EEG jest w stanie wykryć wczesne oznaki choroby Alzheimera na całe lata przed czasem, w którym możliwa jest diagnoza kliniczna, ale również, że kilkuminutowy test można łatwo przeprowadzić w domu pacjenta. To zaś daje możliwość wykonywania szeroko zakrojonych badań przesiewowych.



Więcej bogactw naturalnych, mniej wykształcona ludność

13 marca 2012, 13:04

Grupa badaczy z OECD (Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju) opublikowało raport dotyczący związku pomiędzy bogactwami naturalnymi występującymi na terenie danego kraju a umiejętnościami jego mieszkańców. W raporcie porównano zasoby 65 krajów z przeprowadzanym co dwa lata wśród 15-latków testem PISA (Program for International Student Assessment).


Ludzie coraz bardziej wkraczają na obszary chronione

6 listopada 2019, 10:22

Uczeni z Cambridge przeprowadzili największą analizę dotyczącą presji, jakiej obszary chronione doświadczają ze strony człowieka. Wykorzystali przy tym zdjęcia satelitarne, na których szukali dowodów na istnienie sztucznego oświetlenia na obszarach chronionych oraz sprawdzali sąsiadujące z nimi obszary rolnicze, a także posłużyli się danymi dotyczącymi liczby ludności, miejsca zamieszkania oraz danymi nt. produkcji rolnej.


Mikroplastik w przewodach pokarmowych zagrożonych delfinów rzecznych z Indusu

25 września 2025, 07:34

W organizmie suzu indusowego (Platanista minor), zagrożonego wyginięciem endemicznego delfina żyjącego w rzece Indus, po raz pierwszy znaleziono mikroplastik. Odkrycia dokonali naukowcy z Chin, Wielkiej Brytanii, Pakistanu i Danii. Badali oni pięć delfinów znalezionych martwych na mieliznach w latach 2019–2022. Mikroplastik znaleziono w przewodzie pokarmowym każdego z badanych osobników, a średnia liczba odkrytych kawałków wynosiła niemal 300 na osobnika


Oksytocyna pomaga w wyjściu z uzależnienia

15 października 2012, 11:36

Alkoholicy, którym podczas pierwszych 3 dni odtrucia podawano 2 dawki oksytocyny (OT) na dobę, odczuwali mniej alkoholowych zachcianek. Zmagali się też z lżejszymi objawami zespołu abstynencyjnego.


Krótkotrwała odporność po bezobjawowym przejściu COVID-19

19 czerwca 2020, 08:01

Osoby, które przechodzą COVID-19 bezobjawowo mogą być znacznie słabiej uodpornione na kolejne infekcje wirusem, wynika z badań przeprowadzonych przez Chińczyków. Obecnie bardzo mało wiemy o osobach, które zaraziły się koronawirusem SARS-CoV-2, ale nie wykazują objawów infekcji. W związku z tym trudno do nich dotrzeć i je przebadać.


Oto jak sztuczna inteligencja ocenia prace studentów

22 maja 2026, 10:56

Sztuczna inteligencja pisze kod, tłumaczy teksty, diagnozuje choroby ze zdjęć rentgenowskich. Nic dziwnego, że pojawiło się pytanie, czy nie mogłaby też oceniać pisemnych prac studentów, zarówno pisanych w domu, jak i podczas egzaminów na uczelni. W obliczu szybko rosnącej liczby studentów AI wydaje się naturalnym rozwiązaniem. Badacze z Uniwersytetu Cambridge postanowili sprawdzić, czy słusznie.


Asymptomatyczna miażdżyca prowadzi do zaburzeń poznawczych

25 listopada 2014, 12:16

Po zbadaniu ok. 2 tys. dorosłych naukowcy odkryli, że tworzeniu się blaszek w głównych tętnicach towarzyszą łagodne zaburzenia poznawcze (ang. mild cognitive impairment, MCI).


Algorytm sztucznej inteligencji równie dobrze wykrywa raka piersi jak radiolodzy

16 września 2020, 09:12

Porównanie trzech komercyjnych systemów sztucznej inteligencji wykorzystywanej w diagnostyce obrazowej raka piersi wykazało, że najlepszy z nich sprawuje się równie dobrze jak lekarz-radiolog. Algorytmy badano za pomocą niemal 9000 obrazów z aparatów mammograficznych, które zgromadzono w czasie rutynowych badań przesiewowych w Szwecji.


Nauka o niezawodności: dlaczego jedne laptopy żyją 3 lata, a inne 10

15 czerwca 2026, 10:48

Każdy, kto kupił kiedyś laptopa za tysiąc złotych z marketu i patrzył, jak po dwóch latach rozpada się w rękach — pęka zawias, wypadają klawisze, bateria puchnie — zadawał sobie to pytanie. I każdy, kto widział dziesięcioletniego ThinkPada, który po przejściu przez trzech właścicieli wciąż pracuje bez zarzutu, zadawał sobie pytanie odwrotne. Dlaczego pozornie podobne urządzenia — ten sam procesor, podobny ekran, zbliżona masa — mają tak dramatycznie różną żywotność? Odpowiedź nie leży w magii ani w marketingu. Leży w inżynierii niezawodności — dziedzinie nauki, która zajmuje się przewidywaniem, mierzeniem i projektowaniem trwałości urządzeń. I która wyjaśnia przy okazji, dlaczego rynek używanego sprzętu biznesowego ma solidne, naukowe podstawy.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk